Minggu, 27 Mei 2012

MILITANTES PARTIDU FRETILIN NO PPT AFILIA BA CNRT IHA KONSOLIDASAUN PARTIDU IHA LAHANE OSIDENTAL

Dili; Partidu CNRT halao konsolidasaun no tomada de Pose ba Estrutura Partidu CNRT nivel NUREP no CELCOM iha Suku lahane osidental, Sabadu 26 de Maio 2012. Iha konsolidasaun refere, militantes  Partidu Frente Revolusionariu Timor Leste Independenti (FRETILIN) no Partidu Povu de Timor (PPT) afilia ba Partidu CNRT.

Durante konsolidasaun Partidu CNRT nian iha Suku Lahane Osidental, militantes Partidu FRETILIN no PPT halo deklarasaun hodi afilia ba Partidu CNRT nebe lidera husi maun bo’ot Kayrala Xanana Gusmao. Tuir sira katak, so Partidu CNRT liu husi maun bo’ot Kayrala Xanana Gusmao, mak bele lori povu ida ne’e ba moris diak, tamba durante tinan 5 programa balun nebe maun bo’ot mehi uluk kedas komesa realize dadaun ona.

“Ami ho vontande tomak, hakarak halo deklarasaun hodi afilia ba Partidu CNRT, tamba ami fiar katak ho Partidu CNRT, liu husi maun bo’ot Kayrala Xanana Gusmao mak bele lori Dezenvolvimentu no moris diak ba povu Timor Leste.”

Portavos ne’e haktuir liu tan katak, Programa Patidu CNRT nian tuir ami nia hare balun implementa ona hanesan, Eletrisidade ba povu tomak, dezenvolvimentu fisiku balun, estabilidade nasional, bolsu estudu ba estudante sira no seluk tan, balun sei kontinua implementa iha tinan 5 oin mai. Tan ne’e ami fiar katak hamutuk ho maun Xanana mak sei lori povu ida ne’e sai husi kiak no mukit.

Hatan ba deklarasaun afiliasaun ida ne’e Sekretariu Geral partidu CNRT DR. Deonisio Babo hateten katak “Benvindo ba ita bo’ot sira nebe ohin halo afiliasaun ba Partidu CNRT, husi partidu PPT no FRETILIN. Mai ita hamutuk fo apoio ba maun Xanana hodi realiza nia programa no visaun nebe nia lori haleu Timor tomak, nebe ohin loron ita bolu Planu Estrategiku Dezenvolvimentu Nasional (PEDN). Husi planu ida ne’e mak sei liberta povu Timor Leste husi kiak no mukit.” (JC)

FO-LARAN: PARTIDU CNRT, PARTIDU POVU TOMAK NIAN

Dili; Adjuntu Sekretariu Geral Partidu CNRT, Sr. Jose da Silva “Fo-LARAN” hateten katak Partidu CNRT, Partidu Povu Tomak nian. Tamba Partidu CNRT moris iha momentu  ida nebe povu Timor Leste hasoru situasaun susar, situasaun ida nebe nakonu ho matawen nebe obriga Timor oan sira rihun ba rihun mak halibur sira nia kartaun eleitoral hodi regista Partidu ida ne’e moris iha momentu ida neba. Fo-laran, hateten lia hirak ne’e iha konsolidasaun Partidu CNRT nian nebe halao iha loron Sabadu, 26 de Maio 2012 iha Suku Lahane Osidental, Aldeia Ainitas-hun. 

“Iha Outubru 2006, iha Dare, Iha ita bo’ot sira nia area duni, mak ami lubuk ida halo reuniaun hamutuk ho maun bo’ot Kayrala Xanana Gusmao depois de rona povu nia preokupasaun, povu nia sofrimentu, povu nia halerik nebe ezizi atu maun bo’ot bele hamriik hikas fali hodi hamaran sira nia matawen no hapara sira nia terus.” Ho ida ne’e maka ema rihun 6 (neen) resin iha teritorio laran tomak fo sira nia kartaun eleitoral hodi regista mak Partidu CNRT moris iha momentu ida neba.

Adjuntu Sekretariu Geral ne’e hatutan liu tan katak, maski iha tinan 5 iha Governasaun AMP, Partidu CNRT mak lidera, maibe ita bo’ot sira persiza hatene katak iha Partidu 5 kedas mak hamutuk iha Aliansa ida, iha hanoin no hakarak ketak-ketak, ita la konsege implementa programa no visaun CNRT nian ho diak. Nune’e husu ba imi tomak, atu fo konfiansa ba Partidu CNRT, hodi hakat mesak ba Governu lebele bolu tan ona AMP, se bele bolu deit ona Governu CNRT nune’e bele implementa programa no visaun nebe define ona, hodi lori dezenvolvimentu ba nasaun no povu ida ne’e.

“Partidu CNRT laos maun Xanana nian, laos Sekretariu Geral nian, maibe povu Timor tomak nian, tamba husi ita bo’ot sira nia halerik no matawen mak lori Partidu ida ne’e hari. Mai hamutuk ho CNRT, hamutuk ho maun Xanana hodi lori dezenvolvimentu ba povu no rai ne’e”. (JC)





Jumat, 25 Mei 2012

BANDEIRA PARTIDU CNRT OFISIALMENTE DADA SA’E IHA SUCU LAHANE OSIDENTAL

Dili; Iha loron Sabadu 26 Maio 2012, Partido Congreso Nasional da Rekonstrusaun de Timor Leste (CNRT) hala’o konsolidasaun iha Sucu Lahane Osidental Aldeia Ainitas-hun, hodi fo tomada de Pose ba Estrutura Partidu CNRT nian iha nivel NUREP no CELCOM. Iha konsolidasaun refere hahu uluk ho dada Bandeira Nasional Timor Leste no tuir kedas ho dada sa’e Bandeira Partidu CNRT nian nebe akompanha ho Hino Nasional no Hino Partidu nian.

Aktividade konsolidasaun hanesan aktividade regular Partidu CNRT nian nebe halo ona iha Teritorio Timor Laran tomak. Parte ida husi Konsolidasaun mak atu hametin Estrutura liu husi tomada de Pose no mos atu esklarese programa no visaun partidu nian hodi hatutan ba militantes, simpatizantes no povo tomak atu kompriende hodi hakat ba Eleisaun ho hanoin ida katak sira bele vota tuir programa, partidu no Lideransa ida nebe sira fiar.

Iha tomada de pose ida ne’e koordenador NUREP informa ba militantes no simpatizantes no Estrutura Partidu CNRT nian husi nivel Nasional no Distrital nebe marka prezensa, katak liu husi tomada de pose ida ne’e fiar metin katak Partidu CNRT sei hetan votus maioria absoluta iha Suku Lahane Osidental iha eleisaun Parlamentar.

“Hau Fiar katak liu husi tomada de pose ida ohin ne’e, sei lori partidu CNRT hodi hetan votus maioria absoluta iha Suku Lahane osidental” koordenador ne’e hateten.

Nia hatutn liu tan katak, husu ba inan aman, no maun alin sira husi CELCOM hotu nebe sei simu pose atu serbisu makas, hodi lori Partidu CNRT manan maioria absoluta iha Eleisaun Parlamentar ne’e. (JC)

Dezenvolvimentu TL Makaas, Kompara ho Tinan 10 Kotuk

STL, 23 Maiu 2012

D. Basilio Nacimento
DILI - Bispu Diocese Baucau, Dom Basilio do Nascimento, haree katak dezenvolvimentu iha Timor-Leste (TL) lao makaas kompara ho tinan sanulu liu ba.
 
"Hau orgullu tanba agora se ita haree ba kotuk kompara ho rai seluk iha tinan 10 nia laran, dezenvolvimentu lao makaas hanesan diskursu Prezidenti Taur Matan Ruak dehan katak, iha tinan 10 liu ba, ita hahu ho liman mamuk (orsamentu ki’ik), ohin loron se ita hateke ba kotuk, ita haree katak iha ita nia rai laran buat lubuk ida lao paz, seguransa, dezenvolvimentu,” hateten Dom Basilio ba STL bainhira partisipa iha komemorasaun loron restaurasaun independensia ba dala 10 iha Palacio Prezidenti Aitarak Laran, loron hirak liu ba.
 
Tuir Amu Basilio, hanesan ema moris, dedikasaun, deskobre dignidade, needuni iha tinan 10 nia laran lao dadaun, identifika buat lubuk ida nebee diak no seidauk diak.
 
“Ita nia oin iha uma laran rasik kala aat hela, maibe ita nia oin ba liur ema gava ita, tanba tuir kriteria nebee ema fo hodi haree oinsa moris iha estabilidade no paz. Ema konsidera ita hanesan pais ohin loron miavel ho kriteria hirak nee hotu,” nia komenta.
 
Nia husu ba Timor oan hotu atu keta haluha katak, iha tenpu ida ema konsidera Timor hanesan pais pos konflitu, pais failladu, pais frazil, pais miavel no Singapura bolu Timor dehan pais marjinalidade, neebe naran hirak nee hotu hatudu oinsa mak ema haree ba Timor.
 
“Ita mos keta haluha katak, iha tempu ida ema konsidera ita hanesan pais pos konflitu, pais failladu, pais frazil, pais miavel no Singapura bolu ita dehan pais marjinalidade, neebe naran hirak nee hotu hatudu oinsa mak ema haree ba ita. Maibe ohin kuandu hatete katak, ita pais miavel nee hau hanoin katak, situasaun diak ida ba ita,” tenik Dom Basilio.
 
Bispu Basilio hanoin, agora iha tinan 10 tuir mai, iha tempu atu bale hadia diak liu tan buat nebee presiza, mais sei falta hela ida nee haree oinsa para bele hadia. “Ita mos bele halo balansu ida katak iha tinan 10 nia laran, ita konsege realiza ita nia forsa da paz oinsa ita hemeno ba malu atu bele moris iha paz. Maibe iha tinan 10 oin mai, hau hanoin iha buat rua mak ita bele halo diak liu tan, nee mak unidade ho dezenvolvimentu,” katak Amu Bispu.
 
Dezenvolvimentu, tuir Bispu Diocese Baucau nee, ba nia parte laos atu halo uma boot ka halo luron kapaas, maibe dezenvolvimentu ba nia mak fo kapasidade ba Timor oan ida-idak nebee mak laiha kbiit hodi bele dezenvolve nia aan hanesan ema. Dezenvolvimentu laos dehan rikeza material maibe dezenvolvimentu oinsa haree ba ema nia rikeza.
 
“Iha Timor nee iha buat lubuk ida mak ita haluha tiha, hanesan ema ita haluha tiha atu dezenvolve, iha funu nee halo ita lakon tiha ita nia kualidade balun, ita mos ema nebee pasiensia, simu ema dor, laran maus no ema nebee laran diak, neebe iha funu nee halo kualidade barak mak lakon,” dehan Amu Basilio. Nia sujere, iha tempu ida tinan 10 mai nee, Timor koko took oinsa mak bele valoriza nia aan hanesan ema Timor ho nia kualidade, diferente maibe tenki hanesan ema.
 
“Buat nebee mak hau mehi mak unidade. Unidade nee laos deit iha rai laran, maibe unidade nee hau hanoin hela kona ba situasaun moris nian, oinsa mak Timor bele kria situasaun, kria kondisaun hodi Timor oan hotu bele aproveita, tanba Timor so kompletu bainhira Timor oan hotu iha no senti Timor nee mahon ka hanesan ai-hun nebee fo mahon ba sira hotu,” hateten Dom Baisilio. lia/alm
 
 
 

Timor, 10 anos depois: Xanana não está satisfeito

O primeiro-ministro de Timor-Leste, Xanana Gusmão, disse esta sexta-feira em entrevista à agência Lusa que dez anos depois da restauração da independência não se sente satisfeito porque «ainda há muito para fazer».

«Como balanço eu não posso dizer que estou satisfeito, na medida em que ainda há muito para fazer. O que podemos dizer é que conseguimos resolver os nossos problemas, mais pela identificação das causas desses problemas», afirmou o primeiro-ministro timorense.

«Depois de tantos anos de luta, a sociedade tornou-se bastante exigente a querer que as coisas aparecessem imediatamente», afirmou Xanana Gusmão.

Segundo o antigo líder da guerrilha timorense e primeiro Presidente da República após a restauração da independência, as pessoas «não quiseram compreender» que não havia dinheiro nos primeiros anos.

«Não quiseram compreender que eram também os primeiros passos na liderança da constituição do Estado e viemos a cometer erros», salientou.

Timor-Leste celebra no domingo o 10.º aniversário da restauração da independência, dia em que também toma posse o novo Presidente do país, Taur Matan Ruak.

Desde a restauração da independência, a 20 de maio de 2002, Timor-Leste viveu período cíclicos de instabilidade com a crise política e militar de 2006 a colocar o país à beira da guerra civil.

A estabilidade voltou ao país, em 2008, após o ataque contra o Presidente cessante, José Ramos-Horta, que ficou gravemente ferido, e uma emboscada a Xanana Gusmão

Para Xanana Gusmão, os timorenses souberam reconsiderar e «reconhecer os erros» e a beneficiar das receitas petrolíferas. O Fundo Petrolífero dispõe atualmente de mais de 10 mil milhões de dólares. «Conseguimos reorientar o país», afirmou.

Xanana Gusmão lembrou que foram feitas reformas importantes ao nível da polícia e forças armadas, ambas no centro da crise política e de segurança de 2006.

«A nossa polícia conseguiu já provar que podemos contar com eles», referiu.

Sobre a saída da Força de Estabilização Internacional e a Missão Integrada da ONU no final do ano, Xanana Gusmão afirmou acreditar que o «povo timorense não vai deixar tantos países que ajudaram defraudados nas suas expetativas».

Em relação às legislativas, que se realizam a 07 de julho, o primeiro-ministro timorense disse estar tão otimista como todos os outros partidos e afasta coligações pré-eleitorais.

«Na nossa conferência de janeiro nós dissemos que vamos tentar o melhor e que as coligações só podem ser assunto depois das eleições», afirmou.

Xanana Gusmão é o presidente do Conselho Nacional da Reconstrução de Timor-Leste, que nas legislativas de 2007 ficou em segundo lugar com cerca de 24 por cento dos votos.

O CNRT formou governo em 2007 na sequência de uma coligação pós-eleitoral com o Partido Social Democrata, a Associação Social Democrata Timorense, e o Partido Democrático.


Rui Castro: Balun Halo Finsi lahalo Angariasaun Fundus, Husi husi Oin no Husu Husi Kotuk

Notisia Husi TVTL - Kinta Kalan, 24 Maiu 2012

Reprejetante emprejariu Timor oan Jorge Sarano hateten, osan ne’ebe sira oferese ba Partidu CNRT la reprejenta kompanias, maibe nu’udar amigus, iha parte seluk Rui Castro apela ba emrejariu sira iha teritoriu nasional atu labele fo apoiu orsamentu ba kualker partidu politiku hodi bele fasilita kampania eleisaun Parlamentar.
Informasaun ida ne’e fo sai husi Jorge Serano nu’udar reprejetante emprejariu Timor oan, relasiona ho orsamentu ne’ebe sira oferes ba partiu CNRT, liu husi angariasaun fundus foin lalais ne’e hodi hamosu polimika tamba hetan reasaun maka’as husi deputadu bancada PUN no Prezidenti Comisaun Nasional da Eleisoens (CNE).

“Foin dadauk ne’e CNRT halo jantar komprensesasaun ho amingu sira ne’e katak, ami fo sai ba publiku, ami la fo osan enome de empreja, ami fo enome pesoal hanesan amigu partidu CNRT nian, hanesan mos amigu partidu selu-seluk ne’ebeke durante ne’e ami fo apoiu,” dehan Jorge.

Ho resaun Prezidenti CNE, Rui Castro husu ba atual lideransa instituisaun Komisaun eleitoral atu bele esplika nia pozisaun ba publiku, tamba antes ne’e kazu hanesan mos akontese iha tempu pasadu, maibe la hetan reasaun, ho esperensia hirak ne’e, Rui Castro apela ba imprezariu Timor oan iha 13 distritu atu ba oin labele fo apoiu tan
osanmentu ba kualker partidu politikus hodi fasilita kampania parlamentar.

“Balun halo finsi la halo fundus angariasaun, maibe husu husi oin no husu husi kotuk, husi leten kraik husu hotu e emprejariu sira seidauk publika, tamba ne’e mak ami husu ba politiku nain sira, se bele labele politika sasan sira ne’e, ita boot sira nia vida halo politika para moris e ami sei ajuda tan ita boot sira para ita boot sira ba ukun karik, uza ami nia kosar been hotu, tamba ne’e maka hahu oin ba oin reprejenta kolega emprejariu Timor laran tomak, apelu ba maluk emprejariu hotu-hotu atu hahu oin ba oin, ita boot sira lalika fo ona kontribuisaun ba partidu hotu-hotu, tamba se ita boot sira fo, ita boot sira nia fatin mak iha Becora, maibe sira nia fatin maka iha Palasiu do Governu ho fatin selu-seluk tan,” deklara Rui Castro.

Iha parte seluk Agustinho Gomes hateten, ida ne’e akontese tamba laiha sosializasaun kona ba lei ne’ebe bandu emprejarius Timor oan atu oferese orsamentu ba Partidus Politikus

Kamis, 24 Mei 2012

Horta Iha PD Nia Kotuk, CNRT La Hakfodak

Posting Husi : Josefa Parada


DILI- Sekretariu Jeral Partidu Congresu Nasional Reconstrusaun Timorense (CNRT), Deonisio Babo afirma, maski iha elisaun parlamentar tinan ne’e, Eis Presidenti Republika Jose Ramos Horta hamri’ik iha Partidu Demokratiku (PD) nia kotuk, maibe ba CNRT rasik sei la hakfodak, tanba povu mak sei determina iha elisaun.
“ Hau hanoin ita nia Nasaun Demokratiku, neduni ami la hakfodak, se maun Jose Ramos Horta ba hamrik iha partidu PD nia kotuk, povu mak sei determina iha votasaun,” hateten Sekretariu Jeral Partidu CNRT Deonisio Babo ba STL iha nia sede Bairo Grilus, Dili, Kinta (24/5).
Sekjen CNRT ne’e hatutan, Patidu PD mos patidu ne’ebe nia rasik koinese no respeita tebes, parese maun Jose Ramos Horta nia partidu la iha, neduni halai ba Fretilin la diak, mai CNRT la diak, nia hakarak ba apoio PD, ida ne’e nia Direitu Demokratiku ne’ebe ema hotu respeita.
Entertantu Deputadu husi bankada FRETILIN, Francisco Branco hateten, sidadaun hotu-hotu iha direitu atu opsaun tuir sira nia konsiensia haruka, nebe’e iha sosiedade demokratika ida ne’e laiha ema ruma dehan labele, tanba ida ne’e sidadaun ema ida-idak nian. Informasaun kompletu iha STL Jornal no STL Web, edisaun Sesta (25/5). Jasinta Sequeira/Natalia Moniz